Boeken

In Beelden worden per nummer tussen de 10 en 15 boeken over ruimtelijke kunst besproken. Hieronder vindt u een selectie van de besproken boeken.

Door Astrid Tanis 

Uit Beelden 1#2010

Op Zuid

Op Zuid. De kunst van Rotterdam-Zuid is een lijvig, mooi uitgegeven boek over de kunst op de zuidelijke kant van de Maas. Als ik het boek ter hand neem, blijkt dat ik mij er snel in verlies. Van de foto’s van Otto Snoek ben ik al langer een fan, hij portretteert bewoners van dit stadsdeel treffend. Een verrassing vind ik fotograaf Max Dereta. Op de voorkant staat een mooie luchtfoto van zijn hand en als je het boek openslaat ze je Rotterdam op veel foto’s vanuit de lucht geportretteerd.  De fotograaf weet goed gebruik te maken van de fotogenieke kwaliteiten van de stad, dit is Rotterdam op haar mooist. De foto’s van Dereta zetten wat mij betreft de toon voor dit boek.  Het is Rotterdam Zuid in vogelvluchtperspectief. Je kijkt ernaar, geniet ervan en ontdekt kwaliteiten van dit gebied die je vanaf de grond niet ziet. Je kijkt mee door de ogen van anderen, kunstenaars en schrijvers. Al snel raak ik ook gegrepen door de korte verhalen, ontwerpen, ideeën en diverse kunstprojecten in de stad. Dit is een boek dat je niet gemakkelijk weglegt als je het eenmaal openslaat. Ik heb nooit op Zuid willen wonen, maar Zuid wordt door dit boek ineens een stuk aantrekkelijker.

Op Zuid. De kunst van Rotterdam-Zuid, Marjolijn van der Meijden e.a. (red.), NAi Uitgevers, Rotterdam, 2009. ISBN 978-90-5662-719-5.

Sculptuur Studies

Het in 1994 gestichte museum Beelden aan Zee in Den Haag werd in 2003 uitgebreid met een instituut voor studie en onderzoek op het terrein van de moderne en hedendaagse internationale beeldhouwkunst. Jaarlijks geeft dit instituut een publicatie uit onder de naam Sculptuur Studies. Zojuist is de vijfde editie verschenen. In Sculptuur Studies wordt de beeldhouwkunst met een brede blik bekeken. Door de zeer gevarieerde artikelen, maar ook achtergronden zoals in memoriams, onderzoeksprojecten en een sculptuuragenda is deze jaarlijkse uitgave van het Sculptuur Instituut een waardevol document voor geïnteresseerden in de beeldhouwkunst. Omdat het om de uitgave van kunst als object van studie gaat, richt het tijdschrift zich niet alleen op eigentijdse kunst. In dit nummer staat een artikel over beelden van glorie en verval waarin glorieuze monumenten en hun veranderende betekenis beschreven worden. Ook staat er een artikel in over Cornelis Rogge met eigentijdse kunstwerken. Sympathiek vind ik altijd het in memoriam waarin recent overleden beeldhouwers nog een laatste eer wordt bewezen in korte teksten. Als ik de publicatie doorlees krijg ik toch altijd het gevoel dat het voornamelijk waardevol is voor kunstgeschiedenisstudenten en onderzoekers. Voor hen denk ik dat een reeks als deze na jaren een waardevol naslagwerk oplevert.

Sculptuur Studies 2009, Nelleke van Zeeland e.a. (red.) , Uitgeverij Waanders, Zwolle, 2009, ISBN 978-90-40076893

Idols of the Market

Sven Lütticken’s Idols of the Market is een Engelstalig kunsttheoretisch boek. Lütticken schrijft voor insiders, dat wil zeggen voor theoretisch en filosofisch geschoolde lezers. Het is daarom geen boek dat je gemakkelijk wegleest. In dit boek gaat hij in op het iconoclasme en de standpunten van de religieus fundamentalisten tegenover de aanhangers van ideologische politieke opvattingen. Het iconoclasme is de kerkelijke stroming die afbeeldingen vanuit een religieus standpunt verbood. Het boek heeft kunst als aanleiding, maar tegelijkertijd theoretiseert Lütticken over maatschappelijke, politiek religieuze tegenstellingen in deze tijd.  Hoofdzaken in het boek zijn de fundamentalistische Islam en het democratische westerse standpunt dat voortkomt uit het verlichtingsdenken. Hierover zijn al verschillende boeken geschreven waarin moderne kunst omarmt werd als bewijs van vrijheid. Maar oude standpunten zijn aan herziening toe sinds de aanval op de Twin Towers in New York door radicale moslims. Tegenstellingen tussen moslimfundamentalisten en aanhangers van het verlichtingsdenken waarvan democratie een onderdeel is, lijken groot. De islam en het iconoclasme zijn monotheïstische godsdiensten, maar sommige politieke stromingen, zoals bijvoorbeeld het Marxisme en soms zelf westerse verlichtingsaanhangers, zijn in sommige opzichten even dogmatisch in hun overtuigingen. Zij verheffen politieke ideologie tot religie. De auteur beschrijft verder de veranderende betekenis van kunst en beeldtaal door de laatste eeuwen heen in een religieus- en ideologisch-politiek krachtenveld.

Idols of the Market, Sven Lütticken, Sternberg Press, Berlijn, 2009, ISBN 978-1-933128-26-9

Lees meer in Beelden 1#2010. Neem een abonnement of vraag een proefnummer aan. 

Comments