Jan Eric Visser

Steen der wijzen. Het Roteb Eco Monument van Jan Eric Visser

Het Roteb Eco Monument van Jan Eric Visser (Leeuwarden, 1962) is niet van brons, noch van marmer, maar bestaat uit afval dat de voedingsbodem wordt voor nieuw leven: gras. Vanaf de snelweg aan het Kleinpolderplein, de toegangspoort naar Rotterdam, springt het beeld in het oog. Het Roteb Eco Monument is een geheimzinnige container bestaande uit verschillende materialen en voorwerpen. Je kunt niet direct zien wat er inzit en dat intrigeert. Uit afval kun je een beschaving aflezen. Dit is voer voor de archeologen van de toekomst.

Door Anne Berk

De beelden van Jan Eric Visser vonden hun oorsprong in zijn vuilniszak. Recensent Wim van der Beek noemde hem al in 1989 ‘Neerlands radicaalste afvalkunstenaar’. Ook het afval dat de Roteb verwerkt is een onuitputtelijke bron. Visser verbleef maanden bij de Roteb en dankzij de hulp en expertise van de medewerkers, kreeg het beeld gestalte. Daarbij laat Visser zich leiden door wat hem voor de voeten komt. Form follows garbage, noemt hij dat, met een knipoog naar het bekende vormgevingsprincipe Form follows function. Zo bestaat het fundament voor het Eco Monument uit een betonnen trap die uit het gerenoveerde Dienstgebouw werd gesloopt. De sokkel is gemaakt van bouwstenen waarin puin is verwerkt. De aluminium toegangsdeur bestaat uit platgeperste, aan elkaar gelaste buis. Het skelet van het beeld wordt gevormd door in elkaar gestoken fietsframes - vandaar die uitstekende en welvende vormen - en dat is weer bedekt met een huid van Aquadyne, een soort gerecycled plastic.

Inspiratie

Vroeger lieten kunstenaars zich inspireren door de natuur, maar sinds honderd jaar duiken er steeds vaker cultuurproducten op in collages en assemblages. Denk maar aan Picasso, die in een handomdraai een zadel en een stuur in een stierenkop veranderde. Sinds de industriële revolutie kunnen goederen sneller en dus goedkoper worden geproduceerd. De welvaart wordt gedemocratiseerd en dat is een zegen en een vloek. Aangejaagd door een kapitalistisch systeem dat streeft naar steeds meer winst, wordt de consumptie aangewakkerd. De stroom van voorwerpen overspoelt onze huizen en wordt tenslotte als afval gedumpt. In 1972 verscheen het rapport ‘Grenzen aan de Groei’ van de Club van Rome. Ongebreidelde consumptie leidt tot aantasting van het milieu. En dat houdt ook (eco-)kunstenaars bezig.

Lees het hele artikel in Beelden 4#2011. Neem een abonnement of vraag een proefnummer aan.

 

Comments