Nathalie Djurberg

De suggestieve klei-animaties van Nathalie Djurberg

Geestelijken die blote vrouwen onder hun kazuifels verstoppen en zich laten pijpen; een yogi die zich laat wurgen door een slang en een zwoele vrouw die kust en likt met een gifgroene kikker. Opzwepende klanken op de achtergrond. Het zijn zomaar wat scènes uit de stop-motion animatievideo’s van Nathalie Djurberg. Deze jonge Zweedse kunstenaar heeft een solotentoonstelling in Museum Boijmans van Beuningen. Componist en vriend Hans Berg geeft bodem aan de beelden met zijn zelf gecomponeerde symfonische muziek. Een spannend duo dat wereldwijd tentoonstellingen heeft en in 2009 de Zilveren Leeuw in de wacht sleepte op de Biënnale van Venetië.

Door Els Vegter

Het is een beetje donker in de zaal van Boijmans. Rechts kijk ik aan tegen grote stroken gekleurd papier die Nathalie Djurberg (1978) op de ramen heeft geplakt. Het maakt onderdeel uit van de tentoonstelling en tovert mooie banen gekleurd licht op de vloer. Toch vind ik het wat knullig gemaakt. Harde kleuren ook en een beetje plak- en knipwerk. Maar misschien past het bij haar stijl. Djurberg: “Als de techniek het belangrijkst wordt, is het idee dood. Het gaat om je eigen pad banen. Ik wil geen wegen bewandelen die al belopen zijn. Je hebt meer creatieve vrijheid als je niet aan regels gebonden bent.” Zo bekrachtigt ze haar status van autodidact. De techniek van stop-motion animatie heeft ze zichzelf aangeleerd. Met vallen en opstaan. Haar poppen zijn zelf gemaakt, ruw en slordig afgewerkt en stralen een oerkracht uit. Puur en authentiek staan een veertigtal beelden uitgestald in vitrines in de meest vreemde posities of yogahoudingen. Voor beoefenaars van yoga is het een feest van herkenning. Hangend aan een boom, liggend op de rug, in de kat-positie ‘catstretcher’ met spijkers in het lijf geslagen. Dit is lijden, een weg die naar onthechting leidt evenals meditatie. Eén van de manieren om geluk of levensvervulling te vinden. Het is een stevige opmaat naar de negen video’s die rondom vertoond worden op grote schermen. De titelvideo Snakc Knows it’s Yoga (2010) laat een yogi zien met lange haren die pogingen doet te mediteren. Deze worden elke keer ruw verstoord door een slang die om hem heen kronkelt en de yogi op het laatst wurgt. De yogi weet echter niet van ophouden en gaat stug door ook al worden zijn ledematen ruw uit elkaar getrokken. De yogi blijft onder al het ongemak zijn serene uitstraling behouden. Toch bekoopt hij het met de dood. Het is indringend en spannend om te zien. Ook grappig omdat het een spel lijkt wie aan het langste eind trekt. Djurberg: “Ik vind het leuk als mensen zelf hun eigen interpretatie geven aan de filmpjes.” De kunstenaar slaagt er wonderwel in om met eenvoudige klei-animaties heftige emoties op te roepen. Nog sterker is dat in de animatie Untitled (2010) waarin een wulpse, naakte vrouw speelt en vrijt met een kikker. De rode lippen van de vrouw zijn zwoel en opgezwollen en haar hele verschijning roept de associatie op met verleiding, erotiek en seks. Ze vingert zichzelf, likt aan haar vingers en benadert zo de kikker. Ze laat hem over haar billen glijden en likt met haar tong zijn huid. Het roept onmiskenbaar erotische gevoelens op. Opwinding. De beelden brengen je naar je eigen donkere krochten en stimuleren de fantasie. In Sjamaanse culturen in Midden Amerika worden padden verleid door sjamanen. Ze likken de hallucinerende stof van hun wrattige paddenhuid om in hogere sferen te komen. De video toont vooral de erotische beelden van het likken. Een rode tong van klei kan dan heel suggestief zijn. 

Lees meer in Beelden 2#2011. Neem een abonnement of vraag een proefnummer aan.

www.boijmans.nl

Lees ook in het verslag over de Biënnale van Venetië van 2009 over de toekenning van de prijs voor het meest veelbelovend talent aan Nathalie Djurberg.

Comments