Redactioneel 3#2019

Redactioneel 3#2019

 

De belangrijkste tentoonstelling deze zomer was de Biënnale van Venetië. Daarnaast waren er ook in de ons direct omringende landen enkele tentoonstellingen die de moeite van een bezoek waard waren, namelijk in Duitsland, Buga in Heilbronn en in België het Kunstenfestival Watou. En in ons land o.a. Delirious in de Lustwarande in Tilburg, Art Zuid in Amsterdam en het Kunstenfestival Aardenburg

Helaas hebben wij in dit blad niet de ruimte om aan al deze tentoonstellingen aandacht te besteden. Mijn stille wens is dat het blad nog groeit en we in de toekomst steeds meer ruimte krijgen. Dat kan alleen als we meer inkomsten genereren door de advertentieverkoop en het abonneebestand nog meer aantrekt.

In dit nummer besteden wij aandacht aan een aantal tentoonstellingen die m.n. de klimaatverandering en de wereldproblematiek als onderwerp hebben, of aanhangig maken zoals Stormy Weather, Labiomista en de Biënnale van Venetië.

In de regel bezoeken mijn vriendin en ik de Biënnale van Venetië in het voorjaar. Dit jaar kon dit niet. We bezochten in die tijd onze dochter (en kleindochter) in Australië. In kranten en kunstbladen las ik alles wat er over de Biënnale werd geschrevenDe commotie vooraf over de keuze van de kunstenaars voor het Nederlandse Paviljoen en na de opening hield de gemoederen bezig. Internationaal zorgde het werk van de Zwitsers-IJslandse kunstenaar Christoph Büchel op de hoofdtentoonstelling ook voor veel ophef. Büchel bracht een vissersboot die in april 2015 verging naar de Biënnale. Bij die ramp verdronken naar schatting 700 tot 1.100 mensen. De titel van het werk is Barca Nostra (onze boot). Een verwijzing naar Mare Nostrum (onze zee), de grootschalige Italiaanse militaire reddingsoperatie op de Middellandse Zee die in 2014 werd gestaakt omdat ze te duur werd. Meerdere recensenten vonden het niet passend om het scheepswrak op de Biënnale ten toon te stellen. De tragische verdrinkingsdood van zoveel Afrikanen werd gezien als een stunt. Uit piëteit voor de slachtoffers zou de boot hierom niet tentoongesteld mogen worden. Curator Laura Francesca Di Trapani sprak de verwachting uit dat de Biënnale-bezoekers bij de aanblik van het wrak wel enige stilte zouden betrachten om te reflecteren op de samenleving.  

Büchel zelf wilde over zijn werk niet meer kwijt dan in het persbericht staat. “Barca Nostra is een herinnering aan een menselijke tragedie, maar ook een monument voor de moderne migratie. Deze herinnering wijst ons op onze verantwoordelijkheid voor het politieke beleid dat de oorzaak is van dergelijke rampen”. 

Ik denk dat het opstellen van de boot meer reacties van het publiek had opgeroepen als het in een binnenruimte was tentoongesteld. Nu stond de boot buiten op de waterkant naast een oude scheepskraan op de voormalige scheepswerf van de Arsenale. Bovendien was er geen toelichting te lezen. Ik kan mij voorstellen dat veel bezoekers, die zich niet vooraf hadden ingelezen, er aan voorbij liepen met de gedachte dat dit een oude op te knappen boot was.

Het gaat volgens mij niet alleen om de verontwaardiging dat dit scheepswrak op een prestigieuze kunsttentoonstelling te zien is. Het gaat ook over bewustwording. Waarom vluchten er zo veel mensen en durven zij de oversteek in een gammele boot te maken. Wie zit er achter om zoveel mensen geld af te troggelen om over te kunnen varen naar een voor hen onbekend continent. Hierom vind ik het goed, ondanks dat het beter op een andere plek had kunnen staan, dat met dit wrak deze problematiek op een kunsttentoonstelling onder de aandacht gebracht wordt. Toen mijn vriendin en ik zeer recentelijk toch de Biënnale bezochten werden wij er echt even stil van.


Zie de inhoudsopgave voor alle artikelen die er in dit nummer te lezen zijn. Naast deze artikelen kunt u op de website een extra artikel over DordtYart lezen.

John Blaak

Comments